baby in auto

Pexels.com/Azeem Khan

Hoe vaak lees je niet dat er weer een kind in de auto is vergeten? Soms net op tijd gered, maar vaak ook te laat met dodelijke gevolgen, want de temperatuur in een afgesloten auto loopt bij warm weer razendsnel op. Waarom worden kinderen in hete auto’s achtergelaten en wat kun je doen om dit te voorkomen?

Lichaamstemperatuur van baby stijgt snel

Een kind in de auto achterlaten is levensgevaarlijk; de temperatuur in een auto kan elke 15 minuten 10 tot 15 graden stijgen. Het openzetten van een raam helpt misschien iets, maar daarmee krijg je de temperatuur niet omlaag. Daarbij reageert een kinderlichaam anders dan het lichaam van een volwassene. De temperatuur van een kinderlichaam stijgt 3 tot 5 keer sneller dan het lichaam van een volwassene als gevolg van waterreserves. Je kind kan al binnen enkele minuten oververhit raken en binnen 2 uur aan de gevolgen overlijden.

Wat gebeurt er bij oververhitting van een kind

Misschien denk je bij oververhitting aan de warme zomermaanden. Maar ook in andere seizoenen en zelfs bij bewolkt weer kan het om verschillende redenen riskant zijn om kinderen in auto’s achter te laten. Zeker nu bij ons de temperatuur ook steeds hoger wordt. Bij een hitteberoerte hebben kinderen een lichaamstemperatuur van 40 graden of hoger bereikt. Kinderen krijgen een droge, warme en rood uitziende huid, maar zweten niet veel. Bij oververhitting loopt de hartslag op, is er sprake van hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid, braken en spierkrampen. Kleine kinderen kunnen bewusteloos raken.

Oververhitting in auto niet alleen in zuidelijke landen

Misschien denk je dat dit soort ongelukken alleen in Zuid-Europese landen gebeurt. Helaas is dat niet het geval. Alleen al in Europa werden tussen 2007 en 2009 26 van deze ongevallen geregistreerd, waaronder Frankrijk en België. Daarvan stierven 7 kindjes. In 54% van de gevallen werd een kind bewust in de auto gelaten, 46% had vergeten om het kind ergens af te zetten. In de Verenigde Staten worden dit soort ongevallen al jaren geregistreerd door KidsandCars.org. Sinds 1990 zijn er al 900 kinderen overleden aan oververhitting in de auto. Gemiddeld gaat het om 38 kinderen per jaar die in een te hete auto sterven en daarvan is 88 procent onder de 3 jaar.

Hoe kun je een kind in de auto vergeten?

Je zou zeggen: hoe kun je nu een baby in de auto vergeten? Hoe is dit mogelijk en wat zegt dit over jou als ouder? Maar na het zien van de documentaire ‘Death of a Child’ uitgezonden door de VPRO kun je niet meer zo snel oordelen. Regisseuse Frida Barkfors liet een aantal getroffen ouders hun persoonlijke verhaal vertellen. Hier zie je een vader die zich na zijn vreselijke vergissing helemaal terugtrok en niet meer alleen met zijn andere kinderen durfde te zijn. Hij was op weg naar zijn werk en zijn slapen de kind in de auto vergeten. Hoeveel hulp hij ook kreeg, het ging niet goed met de verwerking van zijn verdriet en het gezin is verhuisd. Een andere vader stopte zijn gevoelens na het ongeval weg en liep met zelfmoordplannen rond. Tijdens de bevalling van hun volgende kind brak hij, alle emoties kwamen eruit. De gynaecoloog moest op hem inpraten met de woorden: ’this child will live!’

Leven met feit dat je hebt gefaald

Na het overlijden van een kind aan oververhitting in de auto vindt altijd onderzoek plaats. Ouders komen daardoor soms in de gevangenis terecht, er was een vader in de VS die 20 jaar cel kreeg. Een andere, depressieve vader werd vrijgesproken, de rechter oordeelde: ‘Ouders maken de hele dag keuzes en brengen hun kinderen regelmatig in gevaar. Ze lopen weg bij het bad om de telefoon op te nemen, laten hun kinderen even alleen buiten bij de weg en gaat meestal goed. Maar jij nam niet eens een beslissing en het ergste is gebeurd.’ Deze vader kreeg geen gevangenisstraf opgelegd maar een taakstraf. ‘Zodat je weer een reden hebt om je bed uit te komen ’s morgens’, oordeelde de rechter.

Komt bij vaders en moeders voor

Het achterlaten van een baby of peuter in een auto is trouwens niet iets wat alleen vaders overkomt, er kwam ook een moeder in beeld. Naast de rouwverwerking worstelen deze ouders met een enorm schuldgevoel. Zoals een vader aangaf: ‘je kind door een ongeluk verliezen is vreselijk, of het nu door verdrinking of een verkeersongeluk is, maar dit is anders. Anderen hebben gelijk een oordeel klaar, zo van: hoe heeft dit kunnen gebeuren, waar was je dan?’

Waarom ouders hun baby in de auto soms vergeten

Hoe is het mogelijk dat ouders hun kind in de auto vergeten? Laten we eerst eens kijken naar de auto zelf: tegenwoordig vaak grotere auto’s, SUV’s met veilige hoge stoelen en hoofdsteunen, alles in donkergrijs of zwart en daardoor zijn kinderen minder goed zichtbaar op de achterbank. Sinds kinderen op de achterbank moeten worden vervoerd als gevolg van de airbag voorin, is het aantal kinderen dat is overleden aan achterlating en oververhitting fors toegenomen. Het merendeel van de ongevallen waarbij kinderen in de auto zijn achtergelaten, is geen bewuste keuze van de ouders geweest. Het kan iedereen overkomen.

Automatische piloot geheugen regeert

Een deskundige legt uit hoe ons brein werkt. We hebben namelijk een geheugen om plannen te maken en een geheugen waarmee je dingen op de automatische piloot doet, zoals autorijden. Dat is de basale ganglia en deze domineert. Stel je loopt met je armen vol en een beker koffie naar de auto maar kunt de sleutels niet pakken. Wat doe je dan? Dan zet je de beker koffie op dak, pakt de sleutels, opent de deur en rijdt weg, terwijl de beker koffie nog op je auto staat… Wie herkent dit niet? Als iemand zijn kind vergeet, dan staat bij deze ouder de automatische piloot ‘aan’. Als je kind dan lekker in zijn autostoeltje ligt te slapen en geen geluid maakt, kan je deze dus zomaar vergeten. Kortom, het kan dus iedereen overkomen. De basale ganglia die verantwoordelijk is voor routinematige handelingen onderdrukt alle andere herinneringen, zelfs dingen die voor ons enorm belangrijk zijn.

Oplossing voor voorkoming achterlaten baby in auto: alarmsystemen

Inmiddels denkt de autostoelen en auto-industrie na over het voorkomen van dit soort ongelukken. Steeds vaker komen er alarmsystemen op de markt, variërend van matjes met sensoren onder zitting van de autostoel of sensoren in de gordeltjes of de autostoel zelf. Ze kunnen worden gecombineerd met een alarm of een pushbericht op je smartphone als je te ver van de autostoel bent verwijderd en er nog een kind inzit. Helaas werkt nog niet alle techniek even goed en is niet altijd geschikt voor Apple of Android. Wil je een autostoel aanschaffen, dan kan dat een reden zijn om te kijken of deze techniek in de autostoel zit.

Eerste anti-abandonwet van kracht in Italië

In Italië is trouwens in 2019 de eerste anti-abandon wet voor autostoelen in werking getreden. Daar ben je verplicht om een alarmsysteem te gebruiken dat voorkomt dat kinderen onder de 4 jaar in de auto worden achtergelaten. Koop je een bewezen alarmsysteem, dan compenseert de overheid ouders met een deel van de kosten.

Tips om je kind in zijn autostoeltje niet te vergeten

Natuurlijk moet je zelf zoveel mogelijk doen om zo’n vreselijk ongeval te voorkomen. Dit zijn onze tips:

  1. Het sluiten van je auto met een afstandsbediening terwijl je wegloopt is wat anders dan je sleutel in het slot steken. Wen jezelf eraan altijd in de auto te kijken voordat je afsluit. Check of alle gezinsleden uit de auto zijn, zelfs als je denkt dat je alleen rijdt.
  2. Leg wat op de achterbank dat je nodig hebt, zoals je smartphone, handtas, een schoen of je lunch box.
  3. Leg een knuffel in de babyautostoel, en leg deze op de bijrijder stoel als je baby in het autostoeltje zit als herinnering.
  4. Zorg voor een dagelijkse reminder op je computer of telefoon om er zeker van te zijn dat je je kind hebt afgezet.
  5. Spreek met de kinderopvang af dat ze je bellen als je kind niet is gebracht.
  6. En als laatste, bel onmiddellijk het alarmnummer als je een kind in een afgesloten auto ziet zitten. Maakt het kindje een bewusteloze indruk, sla dan een ruit in om het kind te redden.

Deze tips gelden natuurlijk ook voor achtergelaten huisdieren in de auto!

Lees ook: Zomertips voor jou en je baby
Meer Baby Wiki artikelen lezen