
Beeld: iStock.com/SurkovDimitri
Het aantal pasgeborenen dat ernstig ziek wordt doordat ze besmet zijn, stijgt dit jaar snel. Het RIVM uit daarover zijn zorgen. ‘Ben je verkouden, hoest of snotter je? Blijf dan uit de buurt van hoogzwangere vrouwen en pasgeboren baby’s!’ luidt het advies.
Ernstig ziek door kinkhoest
Per week gaat het nu om 110 kinderen die ernstig ziek worden door kinkhoest waarvan 20 baby’s. De stijging komt vooral voor in gebieden waar niet veel gevaccineerd wordt, zoals de Bible belt. Artsen en het RIVM maakt zich zorgen over de groep baby’s. Baby’s kunnen namelijk heel ziek worden van kinkhoest. Door het vele hoesten drinken ze minder, krijgen ze het benauwd en kunnen blauw aanlopen. Soms stopt de ademhaling, een angstige ervaring voor ouders. In het ergste geval kan het leiden tot een hersenbeschadiging en overlijden van de baby.
Om welke aantallen kinkhoest gaat het
In 2024 is 90% van de baby’s met kinkhoest niet beschermd door vaccinatie. De helft van deze baby’s werd opgenomen in het ziekenhuis. Sinds juni vorig jaar ziet het RIVM het aantal meldingen van kinkhoest toenemen en dit cijfer is veel hoger dan voorgaande jaren. Momenteel worden per week 250 mensen ziek van kinkhoest, in 2019 ging het om 120 gevallen, in 2018 om 91. De cijfers liggen waarschijnlijk nog veel hoger omdat niet iedereen getest wordt op kinkhoest.
Wat is kinkhoest en hoe besmettelijk is het?
Het woord kinkhoest komt van het oud Nederlandse woord ‘kinken’; een klanknabootsing van ‘kuchen’. Voordat er gestart werd met vaccineren werd deze ziekte gevreesd vanwege de hoge sterftekans van zuigelingen. Kinkhoest is zeer besmettelijk en wordt door een bacterie veroorzaakt die via niezen en hoesten wordt verspreid. Deze bacterie maakt een gifstof aan waardoor je moet hoesten. Kinkhoest begint altijd met een verkoudheid en gaat daarna over in hoesten. Na een incubatietijd van ongeveer 10 dagen word je ziek.
Wat zijn de verschijnselen van kinkhoest
In de eerste fase van kinkhoest is er wat koorts, een beetje verkoudheid en af en toe een hoestje. Na twee weken gaat deze hoest over in de bekende kinkhoestaanvallen. De besmettelijkheid ligt in de eerste vier weken. Heeft je kind dus de typische hoestaanvallen, dan is de besmettelijkheid al bijna voorbij. De aanvallen beginnen zomaar maar zeker bij inspanningen of de overgang van warm naar koud of omgekeerd. Je kind kan niet stoppen met hoesten en wordt steeds benauwder. Uiteindelijk is er de gierende inademing, waarna je kind zelfs kan braken. Gaat het om een zuigeling dan verloopt kinkhoest anders, pasgeborenen hebben meer last van benauwdheid en gevaarlijke ademstilstanden.
Hoe lang duurt kinkhoest
Heb je een maal kinkhoest dan gaat deze vanzelf over, maar het kan wel 2 tot 4 maanden duren! Vooral voor kleine kinderen is kinkhoest zeer gevaarlijk.
Wat kun je doen om kinkhoest te voorkomen en verspreiding te beperken?
Ben je zwanger, dan luidt het advies om jezelf en je baby tegen kinkhoest te beschermen met een vaccinatie. Met een inenting in de 22e week van de zwangerschap is je baby ook de eerste weken na de geboorte beschermd. Zorg er verder voor dat je geen contact hebt met mensen die hoesten of verkouden zijn.
Heb je een jonge baby? Bescherm je kindje met een vaccinatie. Is je baby niet beschermd en zijn er mensen in je omgeving die klachten hebben zoals gierende hoestaanvallen, neem dan contact op met de huisarts. Moet je zelf hoesten en ben je verkouden? Kom dan niet in de buurt van vrouwen die hoogzwanger zijn of een kleine baby hebben.
Kinkhoest vaccinatie baby
Kinkhoest kwam vroeger veel voor, elk jaar stierven er wel 200 kinderen aan deze ziekte. Door vaccinatie eind jaren 50 nam het aantal sterfgevallen af maar sinds 1996 stijgt het aantal kinkhoestgevallen weer; bij kinderen en volwassenen. Onderzoekers geven aan dat de structuur van de bacterie is veranderd. Ook de coronaperiode speelt een rol. Tijdens corona waren er bijna geen kinkhoestgevallen. De maatregelen die toen werden genomen om het virus tegen te gaan werkte ook goed tegen de verspreiding van kinkhoest. Maar het gevolg is dat er geen natuurlijke immuniteit kon worden opgebouwd. Dat is mogelijk de verklaring van het groot aantal stijgingen dit jaar bij kinderen en volwassenen, aldus het RIVM.

