U bevindt zich hier:---Slaap essentieel voor hersenontwikkeling baby

Slaap essentieel voor hersenontwikkeling baby

Door |2019-05-27T15:29:03+00:0028 februari, 2019|Categorieën: Blogs, Brecht Daams - Baby ergonomie|Tags: , |

Slaap is een interessant fenomeen. Wist u dat een mens alleen in slaap kan vallen als zijn lichaam de juiste temperatuur heeft? Ik hoorde er over van professor Hein Daanen (inspanningsfysioloog aan de Vrije Universiteit) en las er over in de literatuur.

Afkoelen voor slapen

Het binnenste van de mens (de kern) moet een beetje afkoelen om te kunnen slapen. Het lichaam heeft daar een mooi systeem voor: als het bedtijd is, gaan de bloedvaten van de huid open staan, waardoor daar meer bloed doorheen stroomt. Daardoor wordt de huid warmer, terwijl de kern afkoelt tot 36,2°C. Dit is een noodzakelijke voorwaarde om te kunnen slapen.
U begrijpt: als de omgeving te koud is, kunnen de bloedvaten van de huid niet verwijden, waardoor de kern niet kan afkoelen. Als de omgeving te warm is, kan de kern ook niet afkoelen. In beide gevallen verhindert dit het in slaap vallen. Nu weet ik waarom ik niet kan slapen met koude voeten, maar ook niet op een hete zomernacht.
Bij het wakker worden gebeurt het omgekeerde: de bloedvaten in de huid trekken weer samen en de kern van het lichaam wordt weer wat warmer.

Zo werkt het ook bij baby’s

Dit wonderbaarlijke systeem werkt bij iedereen, ook bij baby’s. De eerste weken na de geboorte koelt de kern van een baby ‘s nachts gemiddeld af tot 36,8°C, dat is minder dan bij volwassenen. Tussen 7 en 16 weken komt er voor ieder kind een omslagpunt, waarna de lichaamstemperatuur net als bij volwassenen ‘s nachts daalt tot ongeveer 36,2 °C en de hartslagfrequentie in het algemeen lager wordt. Deze veranderingen ontstaan vrij abrubt en ongeveer tegelijkertijd (Petersen et al., 2001).
Jonge baby’s kunnen hun eigen temperatuur nog niet goed reguleren, vandaar dat de juiste dikte van dekens en trappelzakken voor hen nog belangrijker is dan voor volwassenen.

Remslaap belangrijk voor hersenontwikkeling baby’s

Matthew Walker, bekend Amerikaans slaapneuroloog, schrijft in zijn boek Slaap over het belang van goede kwaliteit slaap voor baby’s. Er is een relatie tussen gebrek aan remslaap (een van de slaapfasen) en het vóórkomen van autistische stoornissen, waarbij oorzaak en gevolg nog niet duidelijk zijn. Remslaap is voor baby’s enorm belangrijk, omdat in deze fase de hersengroei gestimuleerd wordt. Men onderzocht dit bij jonge ratjes: als deze geen remslaap kregen, stopte de bouw van de hersenen. Toen ze daarna weer wel remslaap hadden, werd de ontwikkeling van de hersenen hervat, maar de verloren tijd werd niet ingehaald. Zijn conclusie: een kinderbrein dat onvoldoende (rem)slaap krijgt, blijft altijd onaf.
Vandaar dat het slapen in een ‘zittende’ houding voor baby’s gevolgen kan hebben voor de ontwikkeling. Jonge baby’s hebben namelijk vaker slaapapneu en worden vaker wakker als ze in een stoeltje slapen, dan als ze in een bed slapen. Het is aannemelijk dat slapen in zithouding de remslaap, en dus de ontwikkeling van de hersenen, kan belemmeren.

Baby moet plat slapen

De American Academy of Pediatrics stelt al een aantal jaren dat baby’s alleen liggend te slapen moeten worden gelegd en nooit in een stoeltje. Met bovenstaande onderbouwing van dit advies wordt het toch echt tijd dat men in de wereld van babyproducten werk gaat maken van deze aanbeveling. Er worden nog steeds babystoeltjes verkocht met als argument dat het kind er in kan ‘eten, spelen en slapen’, maar dat kan ècht niet meer. Het besef moet overal doordringen: Wie het beste voor zijn kind wil, legt het plat te slapen.

Literatuur

Petersen, S.A., Pratt, C. en Wailoo, M.P., 2001. Relations between the development of patterns of sleeping heart rate and body temperature in infants. Archives of Disease in Childhood – Fetal and Neonatal Edition, 85, pp. F133–F136.
Walker, M., 2018. Slaap. Nieuwe wetenschappelijke inzichten over slapen en dromen. Amsterdam: De Geus.

Foto: Little Dutch

Brecht Daams

Door Brecht Daams, Daams Ergonomie