Beeld: Doomoo
Om te voorkomen dat je baby een voorkeurshouding en daarmee een afgeplat hoofdje ontwikkelt zijn er verschillende producten verkrijgbaar. Zoals een zijligkussen, een baby hoofdkussentje en anti-refluxkussen. Dit artikel bespreken we de voordelen van het gebruik van deze kussentjes maar zeker ook de gevaren bij onjuist gebruik.
Wat is een zijligkussen voor een baby?
Een zijligkussen is een speciaal ontworpen kussen dat helpt een baby in een stabiele zijligging te houden tijdens het slapen. Ze worden ook wel stabilisatierollen genoemd. Het kussen bestaat meestal uit een zachte, maar stevige schuimkern, omhuld door een ademende, wasbare hoes. Het doel van het kussen is om te voorkomen dat de baby zich tijdens de slaap omrolt naar een onveilige positie, zoals op de buik, wat het risico op wiegendood kan verhogen.
Waarom gebruik je een zijligkussen?
In de eerste maanden na de geboorte kan het zijn dat je baby steeds graag in een bepaalde positie wil slapen. Je kindje kan zo een voorkeurshouding ontwikkelen. Dit kan leiden tot een afplatting van de schedel, plagiocefalie genaamd. Dat is niet gevaarlijk, maar je baby krijgt op deze manier geen mooi rond hoofdje. Ook kan het ontwikkelen van een voorkeurshouding straks leiden tot problemen in de fysieke ontwikkeling van je kindje. Met een zijligkussen kun je je kindje in een bepaalde, door jou gewenste, veilige positie laten slapen, bijvoorbeeld op de zij. Deze zijlighouding kan de kans op verstikking of wiegendood verminderen. Daarnaast kunnen baby’s die last hebben van reflux baat hebben bij een zijligkussen. Het voorkomt dat je baby zich op de rug rolt en zal daardoor minder snel last hebben van teruglopende voeding.
Juist gebruik van een zijligkussen
Voor het veilig en effectief gebruik van een zijligkussen moet je bepaalde richtlijnen goed opvolgen. Zo moet je het zijligkussen correct plaatsen zodat het kussen de baby ondersteunt zonder de bewegingsvrijheid te beperken. Lees daarvoor ook goed de instructies van de fabrikant. Het zijligkussen moet stevig maar zacht zijn, zodat de baby comfortabel ligt. Houd het kussen schoon en hygiënisch. Was de hoes regelmatig om ophoping van stof en bacteriën te voorkomen. En gebruik het zijligkussen alleen onder toezicht. Het is belangrijk om regelmatig te controleren of de baby nog steeds goed ligt.
Is een zijligkussen veilig om te gebruiken?
Als je een zijligkussen wilt aanschaffen, koop er dan een die is gemaakt van ademend materiaal. Mocht je kindje met zijn gezichtje tegen dit materiaal komen te liggen, dan moet het kunnen doorademen. Zo minimaliseer je de kans op rebreathing (kans dat je baby steeds weer dezelfde lucht inademt) en stikken. Kleed je baby in nauwsluitende babykleertjes. In te losse kleding kunnen je baby en het kussen verstrikt raken met verstikkingsrisico’s voor je kindje. Kijk uit dat er geen andere voorwerpen in het bedje liggen naast een zijligkussen, dus geen knuffels, kussentjes of dekentjes in het babybedje. Vanwege de risico’s wordt geadviseerd om voor het gebruik een professional te raadplegen. Gebruik een zijligkussen niet meer vanaf het moment dat je baby zich kan draaien.
Welke soorten zijligkussens zijn er?
Er zijn zijligkussens verkrijgbaar in verschillende vormen, met driehoekige of ronde stabilisatierollen waarin schuim is verwerkt. Soms zijn deze rollen afneembaar. Het is belangrijk dat deze kussens kunnen ventileren, doordat de buitenzijde gemaakt zijn van een gaasachtige structuur. Ze zijn verkrijgbaar voor een wieg- of ledikantmaat.
Anti-refluxkussens
Een anti-refluxkussen is een kussen in de vorm van een helling van een bepaald aantal graden. Je legt het bovenlichaam daarmee wat hoger dan het onderlichaam van je kindje. Deze positie kan helpen als je kindje veel melk teruggeeft (reflux) of als je baby last heeft van zijn oortjes. Deskundigen geven aan dat het gevaarlijk kan zijn om je baby schuin te laten slapen, is de helling te stijl dan kan je baby naar beneden glijden. Ook kan er meer spanning op de buikspieren komen waardoor je kindje vermoeid raakt. Er zijn ook wiegjes met een reflux stand, dan kun je het hoofdeinde iets hoger zetten. Vermoed je dat je baby last heeft van reflux? Raadpleeg dan eerst een deskundige.
Antireflux kussen
Hoofdkussen voor een baby tegen scheefhoofdigheid
Om te voorkomen dat je baby geen mooi rond bolletje krijgt, worden hoofdkussentjes aangeboden. Door de platte vorm met een kuiltje in het midden kun je de baby in een bepaalde positie leggen. Deze kussentjes zouden scheefhoofdigheid en een afgeplatte schedel kunnen voorkomen. In Nederland zijn ze geen voorstander van het gebruik van deze hoofdkussentjes voor baby’s. Je baby kan er met zijn mond en neus tegenaan komen en in ademnood raken. Ook bestaat de kans op rebreathing, waarbij je baby de uitgeademde lucht weer inademt.
Hoofdkussen baby
Advies VeiligheidNL
VeiligheidNL is geen voorstander van het gebruik van zijligkussens, hoofdkussens of anti-refluxkussens in het babybed. Er is volgens Veiligheid NL geen degelijk wetenschappelijk onderzoek bekend naar de effectiviteit en de veiligheid. In sommige andere landen wordt hier anders over nagedacht. Hier zijn dan ook gevallen bekend van ongelukken als gevolg van het gebruik van stabilisatierollen of kussens. Kindjes zijn hier met hun gezicht tegenaan komen te liggen en gestikt. Ook de Amerikaanse overheidsorganisatie Food and Drug Administration (FDA) heeft jaren geleden het gebruik van zijligkussens afgeraden, evenals andere fixatiemiddelen en positioneringskussens.
Vraag advies over het gebruik van een zijligkussen
Wil je een zijligkussen gaan gebruiken, vraag dan advies bij een professional, zeker als je baby extra zorg nodig heeft. Zoals met alle babyproducten, is het belangrijk om goed geïnformeerd te zijn en advies in te winnen bij gezondheidsprofessionals.
