abortus

Als je ongewenst zwanger raakt kom je voor de moeilijke keuze te staan om de zwangerschap af te breken of niet. Er kunnen ook medische redenen zijn om voor een abortus te kiezen als een zwangerschap je gezondheid in gevaar brengt.

Wat is een abortus

Een abortus heet ook wel een zwangerschapsonderbreking of abortus provocatus. De zwangerschap wordt afgebroken via medisch ingrijpen of een abortuspil waardoor de foetus wordt uitgedreven uit de baarmoeder.

Is abortus legaal in Nederland?

In Nederland is het in de wet geregeld dat zwangere vrouwen de zwangerschap mogen afbreken tot 24 weken. Maar omdat de baby al eerder levensvatbaar is, ligt de grens bij veel ingrepen eerder, zo rond de 21 weken.

Hoe is gesteld met abortus in andere landen?

In andere landen gelden andere wetten. Er is wel een uitspraak van het Europese Hof voor de Rechten van de Mens geweest in 2010 waarin staat dat een verbod op abortus een schending van de mensenrechten is als de gezondheid of het leven van de vrouw wordt bedreigd of als de zwangerschap het gevolg is van verkrachting.

Abortus wie beslist

Als zwangere vrouw mag je zelf bepalen of je een abortus laat uitvoeren of niet maar je moet deze keuze vrijwillig maken, dus mag niet gedwongen worden door anderen. Tot 16-jarige leeftijd heb je toestemming van je ouders nodig. Artsen hebben geheimhoudingsplicht dus hoeven je ouders niet in te lichten als je dit niet wilt. Meer informatie over tienermoeders vind je hier. Ben je ouder dan 16 jaar dan heb je alleen ouderlijke goedkeuring nodig als je zelf niet in staat bent een goede beslissing te nemen. Ben je 18 jaar of ouder dan is toestemming van je ouders niet nodig.

Verplichte bedenktijd

Het is een heel ingrijpende beslissing waar je goed over moet nadenken. Daarom is er een verplichte bedenktijd van 5 dagen na het eerste gesprek tot de abortus. Als je 16 of minder dagen overtijd bent is er geen bedenktijd nodig. Voor het nemen van de beslissing kun je hulp krijgen via je huisarts, het FIOM (zie hieronder) of maatschappelijk werk.

Wie betaalt voor de abortus?

Als je een zorgverzekering hebt, wordt de behandeling vergoed.

Waar kun je een abortus laten uitvoeren?

Voor een abortus kun terecht bij je huisarts, gynaecoloog of een erkende abortuskliniek. Deze kliniek moet wel een speciale vergunning hebben om deze ingreep uit te voeren. Je kunt ook kiezen voor abortuspil die je door een van deze artsen krijgt voorgeschreven.

Welke abortus-behandelingen zijn er

Hieronder bespreken we de verschillende behandelmethoden: van overtijdbehandeling, abortuspil tot curettage.

Abortuspil, wat is het en hoe werkt het

Een abortuspil is mogelijk tot acht weken na het begin van je laatste menstruatie. Je krijgt een medicijn voorgeschreven waardoor er geen zwangerschapshormoon meer wordt aangemaakt. Als gevolg hiervan raakt de vrucht los van de baarmoeder. Daarna krijg je een serie tabletten die je via de mond inneemt of vaginaal moet inbrengen. De bijwerkingen zijn flinke buikkrampen die een paar uur kunnen aanhouden, misselijkheid en diarree. Door de medicijnen wordt het vruchtblaasje met bloedverlies afgestoten. Gezien de bijwerkingen is het verstandig dat er iemand bij je blijft als je de tabletten gaat innemen.

Waarom kiezen voor de abortuspil

Het nemen van de abortuspil wordt door veel vrouwen als een natuurlijk proces ervaren vergelijkbaar met een miskraam. Ook hoef je voor deze behandeling niet naar een arts of ziekenhuis. Na twee tot vier weken wordt gecontroleerd of de abortuspil heeft gewerkt. In twee tot vier procent van alle gevallen lukt het niet om de vrucht af te drijven. Dan moet je alsnog een zuigcurettage ondergaan.

Overtijdbehandeling

Er is een wetsvoorstel ingediend om bij de huisarts een overtijdbehandeling met medicijnen te krijgen. Je mag dan maximaal 16 dagen overtijd zijn.

Curettage

Is je zwangerschap niet verder gevorderd dan 13 weken, gerekend vanaf de eerste dag van je laatste menstruatie, dan kom je in aanmerking voor een curettage. Je moet dan plaats nemen in een ligstoel bij de arts of gynaecoloog met beensteunen. Er wordt een eendenbek (speculum) ingebracht waarmee de baarmoedermond zichtbaar wordt die vervolgens wordt verdoofd. Soms is het mogelijk om te kiezen voor een roesje. Daarna wordt er een zuigertje in de baarmoeder ingebracht die de vrucht wegzuigt. De behandeling gaat vaak gepaard met flinke buikkrampen die aanvoelen als menstruatiepijn. Na de behandeling die maximaal 15 minuten duurt, blijf je nog even rusten. Je kunt tot 10 dagen last houden van bloedverlies. Een paar weken later word je opnieuw gecontroleerd.

Waarom kiezen voor curettage

De ingreep is snel en efficiënt, de pijn valt meestal mee en het bloedverlies is minimaal. Direct na de curettage wordt via een echo gecontroleerd of de vrucht is verwijderd. Dit krijg je dus meteen te horen. Slechts in een enkel geval mislukt de curettage en moet je opnieuw behandeld worden. Het weghalen van de vrucht door direct medisch ingrijpen, kan psychisch best ingrijpend zijn.

Abortus vanaf 11 weken

Ben je langer zwanger dan wordt de vrucht met medische instrumenten weggehaald waarna de resten met een zuigertje worden weggezogen.

Een abortus verwerken

Een abortus is voor de meeste vrouwen behoorlijk ingrijpend. Je kunt last krijgen van gevoelens van verlies, maar ook verdrietig of boos zijn en last houden van een schuldgevoel. Hoewel deze gevoelens normaal zijn is het verstandig om erover te praten met familie, vrienden of een vertrouwenspersoon. Het FIOM is een instantie die vrouwen helpt en begeleidt als er sprake is van ongewenst zwangerschap. Ze zijn online bereikbaar en hebben ook een afgesloten Facebookgroep.

Meer lezen over een miskraam
Meer lezen over Je zwangerschap van week tot week 0-10 weken
Meer lezen over Je zwangerschap van week tot week 11-20 weken
Meer lezen over Je zwangerschap van week tot week 21-30 weken
Meer lezen over Je zwangerschap van week tot week 31-40 weken